De schutting als canvas

In de meeste Nederlandse tuinen is de schutting een bruin, verwerend houten hek dat er eigenlijk bij staat omdat het erbij hoort. Het is de achtergrond van de tuin — functioneel maar lelijk. Zonde, want de schutting neemt in een kleine tuin al gauw 30-50% van het totale oppervlak in beslag. Als je die oppervlakte negeert, gooi je potentieel weg.
Maar de schutting kan ook de eyecatcher van de tuin zijn. Een geschilderde, begroeide of gedecoreerde schutting verandert de hele sfeer van een buitenruimte. En het hoeft niet veel geld of moeite te kosten.
1. Schilder de schutting in een opvallende kleur

De snelste en goedkoopste manier om een saaie schutting te transformeren is verf. Zwarte, donkergroene of antracietgrijze schuttingen zijn populair omdat ze het groen van planten laten springen en een moderne look geven.
Gebruik speciaal buitenhout-verf die bestand is tegen regen en UV-straling. Karwei en Praxis hebben diverse merken; Sikkens en Rubbol zijn bewezen kwaliteiten. Reken voor een schutting van 10-15 meter op 2-3 liter verf voor een goede dekking en €30-60 per liter voor kwaliteitsverf.
Donkerblauw is ook prachtig — het geeft een dramatische, bijna Modigliani-achtige uitstraling wanneer er groene planten tegenaan groeien. Wit maakt een kleine tuin optisch groter. Terracotta of okergeel past bij een mediterraan thema.
2. Begroei de schutting met klimplanten
Een klimplant langs de schutting is de meest klassieke tuinoplossing — en terecht, want het werkt altijd. Bevestig een lattenwerk of tuindraad-systeem aan de schutting als ondersteuning en plant er een klimmer tegenaan.
De beste klimplanten voor Nederlandse schuttingen:
Clematis: Bloeit weelderig in zomer en herfst, komt in tientallen kleuren. Clematis Montana (roomwit, intense geur) bedekt een hele schutting in een paar seizoenen. Plant in goed doorlatende grond en knip jaarlijks terug.
Kamperfoelie (Lonicera): Heerlijk geurend, snel groeiend en aantrekkelijk voor vlinders en bijen. Lonicera periclymenum 'Belgica' bloeit twee keer per jaar.
Klimroos: Romantisch en geurig, maar vraagt meer onderhoud (snoeien, bladluisbestrijding). Kies voor een robuuste ras zoals 'New Dawn' (roze) of 'Ghislaine de Féligonde' (abrikoos).
Hop (Humulus lupulus): Groeikracht vergeleken met weinig anderen — een hop bedekt in één seizoen de hele schutting. Jaarlijkse afstervende plant die elk voorjaar opnieuw uitloopt.
3. Maak een verticale tuin of moestuin
Bevestig plantbakken, -zakken of modulaire systemen direct aan de schutting voor een verticale tuin. Dit is ideaal in kleine stadstuinen waar vloeroppervlak schaars is.
Verticale plantenpanelen van kunststof (zoals Florafelt of soortgelijke systemen) worden bevestigd aan de schutting en gevuld met vaste planten, kruiden of zelfs aardbeitjes. Bij Intratuin en gespecialiseerde tuinwinkels vind je complete systemen. Zorg voor een doorlooplaag aan de onderkant om te voorkomen dat water langs de schutting loopt en het hout aantast.
Houten pallets zijn een populaire DIY-oplossing: schuur ze glad, vernis ze, bevestig plantpotjes aan de latten en hang ze aan de schutting. Gratis of goedkoop te verkrijgen bij bouwmarkten of via Marktplaats.
4. Decoreer met tuinobjecten en kunst
Een schutting is ook een canvas voor kunst en decoratieve objecten. Metalen tuinornamenten, spiegels met weerbestendige lijst, houten sculpturen of zelfs gerecyclede materialen kunnen de schutting omtoveren tot een kunstwerk.
Buitenspiegels zijn bijzonder effectief in kleine tuinen: ze weerkaatsen licht en groen, waardoor de tuin groter lijkt. Koop een grote spiegel met een weerbestendige lijst (IKEA's HOVET of NISSEDAL met outdoor-bescherming) of zoek op Marktplaats naar vintage gietijzeren spiegelframes.
Metalen silouetfiguren, windmolens, vogelbaden en andere tuinornamentiek zijn verkrijgbaar bij Intratuin, Action en tuincentra. Kies items die bij je tuinstijl passen en overdrijf niet — twee of drie goed gekozen objecten zijn beter dan tien verspreide dingetjes.
5. Bevestig planken voor een loungewall effect
Horizontale houten planken voor de schutting geven een moderne, Scandinavische uitstraling. Dit is een populaire DIY-klus die je een weekend bezig houdt maar een spectaculair resultaat geeft.
Gebruik geschaafde, geschilderde of geöliede planken van steigerhout of thermowood. Bevestig ze horizontaal op een bepaalde afstand van de bestaande schutting (15-20 cm) voor een mooie schaduwwerking en een driedimensionaal effect. Dit type schutting vraagt ook minder onderhoud dan het origineel omdat de planken ventilatieruimte hebben en minder snel rotten.
6. Hang verlichting langs de schutting
Verlichting maakt de schutting ook 's avonds interessant. Installeer een rij buitenwandlampen of hang een lichtsnoer langs de bovenkant van de schutting. Dit geeft een warme sfeervolle lijn die de tuin 's nachts begrenst.
Zonnecellen wandlampen (solar) zijn eenvoudig te monteren — boren niet nodig — en werken goed op de meeste locaties. Kwantum en Action hebben betaalbare solar wandlampen in vele stijlen.
7. Maak een groene wand met klimrekken en beplanting
Combineer een gespannen trellis-systeem met beplanting voor een levende groene muur. Bevestig roestvrij staaldraden horizontaal op 20-30 cm afstand van de schutting, spanning ze goed strak en leid klimplanten langs de draden omhoog. Dit geeft een minimalistische, strakke look die moderne tuinen heel goed staat.
Bamboemat of gevlochten riet over de schutting gespijkerd geeft ook direct een andere uitstraling — rustiger, natureller, meer Ibiza-stijl. Verkrijgbaar bij Karwei, Praxis en tuincentra in rollen van 1 x 5 meter.
Veelgestelde Vragen
Als de schutting op jouw perceelgrens staat en van jou is, mag je hem schilderen. Staat hij van de verhuurder of buur, vraag dan eerst toestemming. Huurders hebben doorgaans geen recht om permanente wijzigingen aan te brengen zonder goedkeuring van de verhuurder.
Gebruik buitenhoutverf op waterbasis of alkydbasis die UV-bestendig en waterwerend is. Merken als Sikkens, Rubbol, Flexa Creations Buiten en Karwei Huisverf zijn goed. Kies dekkende verf voor de beste bescherming. Schuur en ontvet de schutting altijd voor het verven.
Zorg voor voedingsrijke, goed doorlatende grond aan de voet van de schutting. Geef ruim water in het eerste seizoen. Voeg elk voorjaar compost of langzaam werkende tuinmestkorrels toe. Kamperfoelie en Clematis montana zijn de snelste groeiers.
Kies EPAL-gecertificeerde pallets (voedselveilig behandeld), schuur ze glad, verduurzaam ze met houtbeits of verf en bevestig ze rechtop of opzij als schuttingpanelen. Gebruik drukimpregneerde palen als fundament. Pallets zijn gratis of goedkoop te vinden bij bouwmarkten en via Marktplaats.
Behandel nieuw hout direct met een houtbeits of -olie die diepe penetratie garandeert. Vernieuw de behandeling elke 2-3 jaar. Zorg voor goede ventilatie: houd de onderkant van de schutting vrij van aarde en bladeren. Kwalitatief drukgeïmpregneerd hout gaat het langst.